Klasik Müzik Dünyası’nın çok önemli bir ismi olan Burçin Büke ile, Kitvak’ın Hücresel Tedavi Merkezi projesine destek olmak amacıyla verilen konserde tanışmak nasip oldu. Büke, daha 10 yaşındayken “Harika Çocuk” sınavını kazanarak müzik eğitimini yurt dışında üstün başarıyla tamamlayan, birçok uluslararası piyano yarışması birincilikleri bulunan, Hannover Müzik Akademisi’nin solistlik sınavını birincilikle kazanan, en prestijli konser salonlarında ülkemizi büyük başarıyla temsil eden bir sanatçı. Başarılı bir özgeçmişi var. Böyle bir özgeçmişe sahip adamın özgüven patlaması ile konuşacağını sanıyorsunuz ve kesinlikle yanılıyorsunuz. Şahane bir adamla tanıştım konser öncesinde. Üstelik mental hazırlıkta olduklarını düşündüğüm kulise adım atarken “Benan be, konsere yarım saat kala bu görüşme yapılır mı?” dedim kendime, “adam şu an konsere konsantre olma durumunda”. İyi ki “cesaret korkuya rağmen harekete geçmektir” sözünü yerine getirmişim ve o kapıdan girmişim.

Çok güzel bir adam Burçin Büke. Samimi. Neşeli. Zarif. Sahnede ise bambaşka bir adam oluyor. Tuşlar üzerinde mucizeler yaratırken, mimikleriyle de hem kendisini hem de izleyeni başka bir dünyaya götürüyor. Onu izlemek konseri daha etkin kılıyor. Ve piyanoyu o kadar keyifle ve sanki çok kolaymış gibi kullanıyor ki, izleyici o an sahneye fırlayıp yanına otursa sanki hemen çalabilecekmiş gibi hissediyor. Bana verdiği his bu…

Yetenekli bir çocuk olarak erken yaşta başladığın müzik kariyerinin oluşumunda seni en çok etkileyen dönemler ve olaylar neler?

Yetenek, senin için büyük bir kazanç veya büyük bir rakip olabilir. Bana tepside sunulmadı. Henüz 4 yaşındayken yaşıtlarım sokakta oynuyordu ve ben ilk önce piyanomu çalışır daha sonra kendimi ödüllendirirdim. O yetenek beni 10 yaşında yatılı olarak Ankara Devlet Konservatuarı’nda okumaya gönderdi. Tüm derslere tek başına giriyor, Türkiye’nin en değerli hocalarından ders alıyordum. Piyano çalışmalarımı ilk önce Ali Ersümer, Mithat Fenmen, Gülay Uğurata, kompozisyon derslerimi İlhan Baran ile yapıyordum. 11 senelik okulu 6 sene atlayarak 5 senede bitirmiştim. 15 yaşında üniversiteyi bitirdiğimde piyanonun başında kendime söylenirken, “şimdi başlıyor” dediğimi hatırlıyorum. Okuldaki arkadaşlarımın bazılarının benim bu kadar erken mezun olmamdan çok mutlu olduğunu söyleyemem. Oysa ben onlardan uzak olacağım için üzülürken, meslek hastalığı nüksetmişti dostlarımda

Hem Türkiye’de hem de yurt dışında eğitim alan bir müzisyen olarak ülkemizdeki müzik eğitimi konusunda neler dersin?

Ülkemizde Sanat…   İlk önceliğimizin sanat olmadığı kesin. Genetiğimizde bu sevginin olduğunu düşünmüyorum. Bunun yanı sıra son derece yetenekli insanlarımız var ama desteklendiklerini pek söyleyemem. Ne yapılması gerekiyor? Yurtdışına gönderilen yeteneklerimizi ülkemizde daha çok dinlememiz lazım. Kadroların açılması gerekiyor. Onları “Müzik Sanayisi”nin çukuruna atmamamız lazım. Festivallerdeki sanat kurulları sadece kendi sanatçılarına verdiği konserlerle bir hedefe ulaşılamayacaklarını bilmeleri gerekiyor. Oysa Avrupa’da konser vermek için o kadar olasılık var ki. Hakkınızı da pek yemezler. Sadece çalışıp işin peşini bırakmamalısın. Eğitim konusunda olanaklarımız oldukça kısıtlı. Benim zamanımda inanılmazdı, çok iyiydi.

Müzik yeteneğiyle doğmuş bir insanın önce kendisine, sonra yaşadığı topluma, çevresine karşı görevleri var mı sence?

Sanatçının topluma doğru mesajlar vermesi gerekir. Kendi kurduğu hayalleri onlarla paylaşması, fırsatçılıktan uzak (her  hadiseye müzik yapmak gibi), dinleyiciyi kandırmadan, enstrümanından hep daha iyi ses çıkartması, doğa sevgisi, hayvan sevgisi, sistemin içine girmeden kendini de kandırmaması gibi…

Geleneksel ve yerel çizgiyi uluslararası ve çağdaş yapı ile harmanlayan, evrensel bir tarzın var. Müziğe bakış açını anlatabilir misin?

Klasik. Caz. Etnik. Pop. Arabesk… En önemlisi kafama uygun arkadaşlarımla müzik yapmayı seviyorum. Benim onlara, onların bana inanması gerekiyor. “Tanini Trio” ile (kanunda Tahir Aydoğdu, neyzen Bilgin Canaz) yurtiçi ve yurtdışında harika konserler veriyor, kendi bestelerimizi yorumluyoruz. Klasik Batı Müziği konserlerimiz muntazam sürdürüyor. Caz triosu ile “Klasikten Caza”, Güvenç Dağüstün ile “Şair Şarkıları” konserlerimizi yapıyoruz. Birçok pop sanatçısına düzenlemelerde ve yorumcu olarak katkıda bulundum. Ama en değerlisi benim için İlhan Şeşen ile yaptığım “Ciddi Eğlence” çalışmamdır. Evrenselliğe müziğin tarzı seni taşımaz, sadece ve sadece senin dokunuşların sürükler.

Biz sahnede işini prensiple yapan ama neşeli bir sanatçıyı izliyoruz. Çalışırken ve çalışma hayatı dışında nasıl bir insan Burçin Büke?

Kesinlikle sahne dışında oldukça neşeli, hatta biraz fazla neşeli biri olduğum kesin. Bunu yakın dostlarım söyler. Provalarda da bir o kadar antipatik birisi olduğumu düşünüyorum. En küçük sorun bile beni çileden çıkartabilir ve hatta kırıcı bile oluyorum. Prova bittiğinde her şey normale dönüyor:))) Sahnede eğlenmeyi seviyorum. Sahneyi çok seviyorum.

Seni izlerken klasik virtüözlerden farklı biriyle karşılaşıyor insan. Sadece dinlemiyor, izliyor da. Mimiklerin seni başka bir yere taşıyor seyirci gözünde. Teatral yapının altında ne var?

Önceden tasarlamadığım hadise. O anda çaldığım eserle alakalı olduğunu düşünüyorum.

Türkiye’de müzik yapan bir yetenek, bu ülkeye kırılır mı? Senin kırgınlığın var mı?

Zaten sanatçı kırılgan biridir. Söylenir, şikayet eder, mızmızlanır, ağlar… Ama bunlar benim için 25 sene önce bitti. Kimse ile müzik konuşmam, ama onları dinlerim J

İzleyiciyle notalar dışında da söyleşmeyi seviyor musun?

Bazı konserlerimde konuşuyorum, onları rahatlatmak istiyor ve onlarla arkadaş olmaya çalışıyorum. Batı müziğinde ise asla konuşmamayı tercih ediyorum.

Bir besteci olarak Türk bestecilerin dünyadaki algısı, bilinirliği ve durumu hakkında ne düşünüyorsun?

Çok iyi tanıtıldığını düşünmüyorum. Sınıflarını tam olarak bulduklarını söyleyemem. Kişisel olarak saygı duyduğum eserler var ama tercihen kendi bestelerimi çalıyorum yurtdışında… İlhan Baran’ın tüm eserlerini  çok  beğenirdim.

Konservatuar ve üniversiteler bazında soruyorum; ülkemiz sanatçısından bilgi ve deneyim konusunda yararlanıyor mu? Yani konuk öğretici pozisyonlarında davetler alıyor ve derse giriyor musun?

Bugüne kadar hiçbir konservatuardan hiçbir davet almadım. Sanıyorum hallerinden mutlularJ. Yurtdışında Almanya, Yunanistan, İngiltere’de birçok workshop çalışmam oldu.

Gıpta ettiğin müzik insanları kimler?

Kesinlikle İdil Biret…

Burçin Büke ile beraber bir müzik projesi yapabilmek için olmazsa olmazların neler?

Aynı dili konuşmamız gerekiyor. Birkaç kırmızı çizgim var. Çalışkan olması, hikayeyi iyi anlaması, hin olmaması gibi:) Benim bir özelliğim de şu; canavar yaratırım:)))))

Ve gelelim kentin dedikodusuna… İzmirli seyircinin yapısı üzerinde konuşabilir miyiz?

İzmir ah İzmir… Ne güzeldir onlar… İzmir sanatçı doğurur ve yaşatır. Çok özlüyorum çok… Daha ciddi çalışılması gerekiyor festival ve konser Organizasyonlarında… Biraz daha cesaretli olmaları lazım.

Son olarak bir de radyo programlarını sormak istiyorum. Seviyorsun radyoyu…

14 senedir Gaye Çağlayan ile ” Müzik Mutfağı” programını yapıyorum. Radyo çalışmalarını çok seviyor ve samimi buluyorum. Borusan klasik radyo, İnternet radyosundan her perşembe saat 10.00 12.00 arası dinleyicilerimizle buluşuyoruz. Mutlaka dinleyin…

Teşekkürler Burçin Büke. İyi ki bir gönüllü olarak Kitvak projesine değerli katkını koydun da seni yakından tanıyabildim, tanıtabildik.

Pırıl pırıl bir ses; Güvenç Dağüstün

Nefis bir adam Güvenç Dağüstün. Ankara doğumlu. Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuarı’na girerek tenor Pekin Kırgız’ın öğrencisi olmuş. Ankara Devlet Operası’nın açtığı sınavı kazanarak bu kurumun en genç sanatçısı olmuş. Bulgaristan’ın Varna kentinde düzenlenen “Uluslararası Varna Festivali” kapsamında mezzosoprano Ksgr. Prof. Margarita Lilova’nın kursuna katılmış ve bir yıl sonra Viyana Müzik ve Sahne Sanatları Üniversitesi’nin sınavlarını kazanarak Prof. Lilova’nın öğrencisi olmuş. Ankara Devlet Operası’ndaki görevinden ayrılarak Prof. Dr. İhsan Doğramacı tarafınfan verilen burs ile Avusturya’nın Viyana kentinde çalışmalarına başlamış.

İzmir Devlet Operası’nda konuk sanatçı olarak G. Donizetti’nin “Aşk İksiri” operasında ilk başrolü “Belcore”yi seslendirmiş. Avusturya’nın Innsbruck kentinde Georg Schmöhe yönetiminde C. Orff’un “Carmina Burana” adlı eserinde bariton sololarının yanı sıra kontrtenor solosunu da seslendirerek bir ilke imza atmış ve büyük beğeni toplamış. Viyana’da seslendirdiği, Yunan besteci Perikles Liakakis’in “Çizmeli Kedi” operasındaki başrol ile bu eserin dünyada ilk kez seslendirilişinin solistlerinden olmuş. Önce Efes Antik Tiyatro’da ve daha sonra İstanbul Harbiye Açıkhava Tiyatrosu’nda ve Atatürk Kültür Merkezi’nde, Fazıl Say’ın “Nazım” adlı eserini Fazıl Say, Genco Erkal ve Sertab Erener ile birlikte seslendirmiş. Bunun ardından “Rumeli Hisarı – Yıldızlı Geceler” konserleri kapsamında Fazıl Say ile birlikte bir resital vermiş ve Say’ın şarkılarının Türkiye’de ilk seslendirilişini gerçekleştirmiş. Şef İbrahim Yazıcı yönetimindeki Bilkent Senfoni Orkestrası eşliğinde Say’ın “Nazım” adlı eserinin CD ve DVD kayıtlarını Fazıl Say, Genco Erkal ve Zuhal Olcay ile birlikte gerçekleştirmiş. Daha daha  pek çok “ilk” var onun kariyerinde.

Amaaaaaa… Fazıl Say’ın “İlk Şarkılar” albümünün İnsan İnsan yorumunda onun ses rengini, temiz yorumunu, tane tane söylemini dinlerken müziğin insanın tam kalbine işleyişini hissetmiştim. Aynı şarkıyı on altı kez dinleyerek yol yaptığımız bir gün vardı. Sanki Güvenç de o yolu benimle yapmış ve babamın vefatı nedeniyle kat ettiğim İzmir-İstanbul yolumda sabır dayanağım olmuştu.

O kadar şanslıyım ki Kitvak için verdikleri “Şair Şarkıları” konseri öncesi, hayatıma haberi olmadan önemli bir dokunuşta bulunan o güzel sesin sahibiyle tanışabildim. İşte böyle zamanlarda yaptığım işe aşık oluyorum.

Sahnede hem yakışıklı hem de yorumuyla büyüleyen bir sanatçısın. Farklı projelerle tanıyoruz seni. En çok ne söylemeyi seviyorsun?

Tabii ki en keyif aldığım klasik müzik repertuarı. Benim aldığım eğitimi almış birisi için bundan normali yok aslında. Opera söylemeyi özledim mesela. Söylemediğim süreçte bile sürekli bir rol çalışıyorum.

Şu an nerede yaşıyorsun? Müziğin gibi yaşadığın yerlerde çeşitli. Bu farklı yerlerde yaşama seçiminin projelere de etkisi oluyor mu?

İstanbul’da yaşıyorum. Türkiye’de olduğum için opera söyleyemiyorum. Devlet operasının da aklına gelmiyor “gel” demek. 1999 yılında istifa edip gittiğim için hala bana küs olmalılar.

Yalnızca klasik eserlerle değil çağdaş müzik projelerinde de sıkça yer alıyorsun. Bu da sana farklı dinleyici ve seyirci kitlelerini getiriyor. Sahnede sanatını icra ederken nasıl seyirciyle bir araya gelmeyi seviyorsun?

İnan çok ilgilenmiyorum seyirciyle. Genelde gözümü kapatırım şarkı söylerken. En son sadece selamda açmışlığım da vardır. Ama arada konuştuğum projeler var mesela. Burçin ile yaptığımız “Şair Şarkıları” onlardan biri. Şarkıların hikayelerini anlatıyorum aralarda. Bazen çok iyi bildikleri bir şarkının hiç bilmedikleri gerçek hikayesine denk geliyorlar ve çok şaşırıyorlar. O zaman çok mutlu oluyorum. Sanki o hikaye onlarda hep benimle yaşayacak gibi geliyor. Hoşuma gidiyor.

Harika bir yazarsın ve yazılarında kelimelerle adeta dans ediyorsun. Yazmak, üstelik pek çok konuda yazabilmek ciddi bir birikim. Yazma konusundaki düşüncelerini almak istiyorum.

Çok seviyorum yazmayı. Çok okumayan yazı yazamaz. Benim çocukluğumdan beri başucumda 6-7 kitap durur. Birlikte okurum hepsini. “Söz biter yazı kalır” derler ya. Benim yazı yazmam da şarkı söylemem de o hesap aslında. Bir şekilde yerimi işaretliyorum herhalde. (Gülüşmeler)

Düzenli olarak yazdığın yerler?

İlk yazımı Mustafa Balbay Cumhuriyet’ye yayımlamıştı. Orta okuldaydım. Aynı yazıyı bir de Fransızca yazmıştım; Le Monde bastı. Bunlar güzel anılar. Odatv’de yazdım uzun süre, sonra ara verdim. Bu aralar yine kaşıntım başladı. Yazacağım galiba yine.

Sosyal medyayı aktif kullanıyorsun. Özellikle twitter platformundan bahsediyorum. Duyarlı bir insan olarak hiçbir konuda da görüşlerini saklamıyorsun. Bunu sanatçı kişiliğin bir misyonu olduğunu düşünüyor musun?

İnan bunu bir görev olarak falan yapmıyorum. Ama yapmazsam, söylemezsem, yazmazsam rahatsız hissediyorum kendimi. “Korkmayın” demek istiyorum, ilham vermek istiyorum belki. Omurgamızdan başka neyimiz var ki?

Farklı projelerde pek çok sanatçıyla beraber sahne aldın. Sahneyi paylaşmaktan çok keyif aldıkların kimler oldu?

Çok kişinin adını anmak lazım ama bana sadece bir kişiden bahset dersen cevabım Burçin Büke olur. Keşke daha Viyana’da yaşarken onun gibi bir partnerim olsaydı sahnede. Bakma, Charles Spencer, David Lutz gibi efsane piyanistler ile “lied” söyledim ama hiçbiriyle Burçin ile olduğu gibi birlikte nefes almadım. Umarım binlerce kayıt yaparız beraber.

Aklının kaldığı bir proje ya da keşke şunu ben yapsaydım dediğin neler oldu?

Yemeksepeti! Daha açılmadan üç, dört sene önce benim aklıma gelmişti. Vallahi bak, şahitlerim var! (Kahkahalar)

Veeeeee yeni albümün geliyor. Hadi biraz ondan bahsedelim.

Evet. Bütün düzenlemeleri Burçin yaptı. Tüm piyanoları o çaldı. Çok heyecanlıyım Benan. Kendi şarkılarım da var albümde, arkadaşlarımın şarkıları da var. Ustalarımın ben söyleyeyim diye verdiği sıfır kilometre şarkılar var. Daha ne olsun? Biz çok sevdik vallahi. Umarım dinleyici de sever. Bu arasa ben şirketimi çok seviyorum; bir dediğimi iki etmiyorlar hiç bir zaman. Bülent Forta ve tüm Ada Müzik ailesi beni “evde” hissettiriyor. Onlara teşekkür ederim.

Bugüne dek doğru sorular soran bir kişi olarak pek çok kişiye soru sordun. Güvenç Dağüstün ile görüşsen ona ne sorardın?

“En büyük hayalin?”

Şimdi bu soruyu cevaplar mısın?

Bir tekne – stüdyo yapmak. Bu yüzen stüdyoda karaya hiç ayak basmadan sürekli kayıt yapmak. Kayıtlara dalgaların ve martıların sesleri bile girsin, sakıncası yok.

Albümünün yolu açık olsun Güvenç. Merak ve heyecanla bekliyoruz.

Son yılların çok önemli terapi yöntemlerinden biri Aile Dizimi. Kiminin “dizim”, kiminin “dizin”. Bazılarının da “dizilim” diye telaffuz ettiği ve Hellinger Terapisi olarak da tanınan, Familien Aufstellung adıyla 90’lı yıllarda Almanya’da ortaya çıkmış bir yöntem. Aile Dizimi Terapisi, ailenin kuşaklar boyu, birbirine görünmez bir bağla bağlı olduğu anlayışına dayanıyor. Bireyi, içinde doğduğu ailenin şekillendirdiğine inanan bu anlayış, ailenin belirli bir sistem oluşturduğunu ileri sürüyor. Böyle bir durumda psikolojik rahatsızlıkların önemli bir kısmına, hatta belki de çoğunluğuna içinden çıktığımız kök ailede yaşanmış sorunların sebep olduğu düşüncesi yöntemin çatısını oluşturuyor.

Alman psikoterapist Bert Hellinger’in üzerinde uzun yıllar çalıştığı ve günümüzde Türkiye’de de yaygınlaşmaya başlayan “Aile Dizimi” adlı terapi yöntemine göre, önceki kuşakların işlediği ve sorumluluğu alınmamış kötü fiiller, çocuklar ya da torunların hayatlarında olumsuzluklara yol açıyor. Bugün “Aile Dizimi”nin yanı sıra “sistem dizimi” ve “yaşam dizimi” gibi çeşitli adlarla anılan yöntemin temelinin çağlar öncesinde yaşanan tecrübelerin tüm insanlığın DNA’sına kazındığı savına dayanan “kolektif bilinç” kuramını temel alıyor.

Aile Dizimi terapi yöntemine göre “Ailelerin, kurumların, çiftlerin enerjisel alan anlamında birer sistemleri var. Bu sistemdeki enerjisel anlamdaki hak yeme, cinayet, kız kaçırma, haksızlığa uğrama, kürtajlar hatta savaş ve göç enerjileri gibi kötü edimler sonraki nesillere de aktarılmak üzere sistemlerde birtakım kilitlenmelere sebep oluyor. Ve yaşadığımız kilitlenmelerin çoğu aslında geçmişimizden kaynaklanıyor. Aile Dizimi çalışmasından geçen kimselerde eşleri, çocukları, ebeveynleri ve kardeşleriyle ilişki yeni baştan, yeni doğan bir bebeğin saflığı ve sıcaklığıyla kurgulanmakta, derin bir içsel huzura kavuşuyor. Korkular, zayıflıklar, özgüven sorunları, öfke kin, soğukluk ve katılık gibi duygular terapinin yapıldığı zamanı takip eden süreçte yerini kendine güvene, güçlü duruşa ve kararlılığa; sıcak, yumuşak ve uyumlu davranışlara bırakıyor, böylece yaşam yeni baştan daha enerjik ve dış dünyayla barışık halde yeniden yapılanıyor.

Yöntemin uygulayıcıları tüm bu içsel yenilenmenin sonunda kaygılar, duygusal bozukluklar, takıntılar ve çok çeşitli bedensel şikayetlerden de kurtulmanın mümkün olduğu inancında.

Ben bu terapi yöntemiyle altı yıl önce tanıştım. Tam da bir seri ameliyatım öncesinde ve henüz ameliyat olacağımdan kendimin bile haberi yokken. Pozitif bilimlere önem veren ve görüşlerine çok inandığım bir dostumun aracılığıyla katıldığım bir aile dizimi seansından sonra bu terapi yöntemi ile ilgilenmeye başladım.

Sonra yolum sevgili Sevilay Karlı Kartal ile buluştu. Yine aynı arkadaşım, yani Maksude Kılınç vesile oldu buna. Onunla tanıştıktan sonra bakış açım hepten değişti. Aile dizimi konusunda kendini geliştiren ve eğitim almayı sürdüren bir kadın Sevilay. Yaptığı işe saygı duyuyor ve “şifa aracılığı” konusunda da çok duyarlı.

Sevilay’ı bu ay MegaPlus sayfalarına konuk ettik ve konu ile ilgili sorularımızı sorduk. Tüm içtenliğiyle cevapladı.

Aile dizimi hangi konu başlıklarından besleniyor?

Biz bunların hepsine sistemik dinamikler diyoruz. Sistemik dinamikler de o kadar derin ki… Bu konu ile ilgili Hellinger’den sonra birçok kitap yazıldı. Mesela Gilbert Renault Fransız bir bilim adamı hastalıkların altındaki sistemik dinamikler için 500 küsur sayfalık Recall Healing isimli bir kitap yazdı. Recall Healing eğitimleri veriyor, bu konuyu bilimsel veriler ile anlatıyor. Sistemik dinamikler aslında engin bir deniz. Hücre hafızasından besleniyor, kuantum iplikçikleri tüm alandan besleniyor. Her birimiz yaşadığımız yerin enerjisinden etkileniyoruz. Çok basit bir örnek vereceğim; Ben Konya’da dünyaya geldim. Babam Kafkas göçmeni, annem ise Toros Yörüğü. Dolayısıyla ben mübadeleden etkilenen bir ailede dünyaya gelmedim. Mübadeleden etkilenen bir şehirde de büyümedim. Ama çok ilginçtir bizim eğitim sürecinde ne zaman mübadele ya da Ege kıyılarındaki iki ülke ile çalışma olsa benim hep Yunanistan tarafında olan bir temsilciyi temsil etmek geldi içimden. Neden? 25 yıldır İzmir’de yaşıyorum ve artık İzmir’in hafızasını hissedebiliyorum.

Yung’un kitapları benim önümde her zaman açıktır. Hala döner döner okurum. İnsan ve sembollerini hala okurum. Yung, arketikleri yani model aldığımız atalarımızı bana göre en iyi anlatan bilim adamıdır. Dolayısıyla sadece bireyin hafızası değil bir de toplumsal hafıza var. Yaşadığımız toprakların hafızası var. Bunlar sistemik dinamiklerin içinde bahsedebileceğim şeylerden bazıları…

Seansı yapmak çok yorucu değil mi? Nasıl atlatıyorsun? Bir dizimin havasından nasıl çıkıp ötekine giriyorsun?

Nefes alıp veriyorum. Nefes alıp vermek kadar kolay, aslında yapanın Sevilay olmadığını anladığım anda akan bir düzen. Bu çok ütopik, çok evliyavari bir cevap gibi görünüyor ama yapanın Sevilay olmadığını anladığın anda inanılmaz güzel akan bir şey. Çünkü her dizim, kolaylaştırıcı gibi görünen Sevilay’a da bir şifa aslında. O yüzden her çalışma benim için çok kıymetli. Evet, çok ağır, özellikle ensest taciz ve tecavüzler inanılmaz ağır… Çok şeylerle karşılaşıyorum. “O babaya nasıl yargılamadan bakabiliyorsun?” diye soruyorlar ama yargılayarak bakacaksam bu işi yapmamam gerekiyor. O baba da nereden geldi? O babanın çocukluğunda neler oldu? Bunlar da önemli. Bu yormuyor mu? Aslında yormuyor. Olay sadece tanımak değil, oraya olduğu gibi bakabilmek. Bu konuda Hellinger benim en önemli yol göstericim. Ruhu şad olsun, gerçekten o kadar güzel şeyler yazmış ki… 2005 yılında ilk kitabını okuduğumda “neler diyor bu adam” demiştim, şimdi hala dönüp dönüp okuduğum kitapları var. Diyor ki “Atalarınızı aklamaya çalışmayın, atalarınızı eleştirmeye de çalışmayın. Sadece bakın”.

Aile dizimi talep eden bir insan dizin açtırmayı düşündüğü kişiyi neye göre seçecek?

Her tür hizmet çalışmasında olduğu gibi daha önce yaptıranları dinleyecek, o kişiyi araştıracak. Çünkü bu, birebir bir hizmet… Çok beğenilen, çok sevilen, çalışmaları muhteşem olan birisinden de memnun kalmayanlar olabilir. Bu, hasta-doktor, öğretmen-öğrenci ilişkisi gibi bir şey… Aradaki enerjinin tutması gerekiyor.

Peki, senin için aradaki enerjinin tutmadığı ya da istemediğin bir kişi oluyor mu?

Hiç olmuyor. Eskiden kendimi çok hırpalıyordum, artık hırpalanmıyorum.

Psikodrama yönteminden de yararlanan bir yöntem bu. Ama aralarında farklar var…

Evet, aralarında fark var. Bert Hellinger’in de dediği gibi aile diziminde cümleler alanda akıyor. Ama çok ince bir çizgi var. Bazen temsilcinin hücre hafızasındaki kendi bilgisi de ortaya çıkabiliyor. Orada kolaylaştırıcının gerçekten alana çok hâkim olması, görebilmesi gerekiyor. Çünkü orada kaymalar söz konusu oluyor. Kişinin zaten kendi hücre hafızasında ağır bir travma söz konusu. Çok benzer bir hikâye olduğu için o temsile kalkmıştır, kendi tetiklenir, aslında kendi travmasını yaşıyordur ama sanki o açılan dizinin travması gibi yansıtmaya çalışır. Böyle çok vaka gördüm.

Birçok kelime Avrupa’dan dilimize geçerken anadildeki karşılığı da olmuyor. Konstellasyonun dizime çevrilmesi gibi; bu nedenle kimi yerde dizin, kimi yerde dizim, hatta dizilim. “Atayı onurlandırmak” da aslında Anadolu’daki ismiyle bakarsan “Sevgili dede, senin hayır duanı istiyorum, hakkını helal et” demek…

Birçok konu aile dizimini kapsıyor sanki…

Dizim çalışmaları sırasında çalıştığın coğrafyanın tarihine, antropolojisine çok hâkim olmak gerekiyor. Sadece aile dizimini veya psikolojiyi iyi bilmek de bana göre yeterli değil. Dinler tarihini, dil bilgisini çok iyi bilmek gerekiyor, dolayısıyla çok okumak gerekiyor. 49 yaşındayım, gerçekten çok okuyorum. Aslında pek çok disiplini bir araya getiren birleştirici bir yöntem bu.

Biraz kabulleniş de var mı?

Evet ama daha çok her olayı ve her kişiyi dönemine göre değerlendirmek ve bu doğrultuda görmek var. Atalarınızı affetmek yani aklamaya çalışmak ya da reddetmek yani eleştirmek hadsizliktir diyor Bert Hellinger. O yüzden “Sevgili dede ne yaptıysan bu sana ait, ben seni görüyorum” demek gerekiyor. Tevazuuyla bakmak, hatta muktedir (kibir olmayan iktidar sahibi) tevazu ile bakmak gerekiyor. Kurtuluş Savaşı sırasında Kuva-yı Milliye’ye isyan etmiş bir dede var bende. Ben ise son derece Cumhuriyet ve Atatürk aşığı bir kadın olarak yetiştim. Senelerce bu dedeyi reddettim ve hep onunla ilgili çalıştım. Sonunda ise dediğim şey şuydu; “Sevgili dede, senin döneminde savaş gerekliydi ve sen hayatta kaldığın için sana teşekkür ederim, sayende ben varım bu gün…”

Yanılmıyorsam aile dizimi açmak üzere İngiltere’ye gidiyorsun yakında değil mi?

Nisan ayında Londra’ya davet edildim. Londra’da kolaylaştırıcı olarak pek çok farklı milletten temsilci ve arayanların (dizim açtıran) katılabileceği iki günlük bir çalışmamız var. Avrupa’da 1960’lardan, 1970’lerden beri yoğun bir şekilde uygulanan Aile Dizimini (Family Constellation Workshop) Türkiye’de 2005, 2010’dan beri birçok kişi yeni tanımaya başladı. Avrupa’ya bakınca aslında çok yeni ancak Avrupa’da hala çok kabul görmezken Türkiye’de hızlı ve daha çok kabul görmesinin nedenini incelersek aslında bu bizim genlerimizde var olan bir bilgi. Anadolu bunu hep yapıyordu. Atasözlerimizden bile belli. Örneğin; “dede koruk çalar, ekşisini torun çeker”, “Armut dibine düşer”, “Ön teker nereye giderse arka teker oraya gider” gibi birçok atasözümüz var. Yani bizde aslında bu bilgi var. Kadercilik de var tabi… Aslında Anadolu bilgeleri ve bizim eski kadınlarımız bunu hep bilirmiş diye düşünüyorum. O yüzden ülkemizde bu çalışmalar çok başarılı gidiyor, insanlar aile dizimi eğitimi almak istiyorlar. 

Kaç yıldır bunun içindesin?

Kolaylaştırıcı olarak 7 yıldır içindeyim. Ama sistemi 15 yıldır tanıyorum.

İlk nerede başladı?

Hellinger’in öğrencilerinden Rahmetli Turgay Sapanlı bir sohbet esnasında (ki ilk olarak kendisiyle çalışmıştım) bana “Sen aile diziminde kolaylaştırıcı olmalısın” dedi. Kendisi benim için çok kıymetli bir üstattı. Ama ben kendimi hiç öyle görmüyordum, benim haddim değil diye düşünüyordum. Çünkü bu bir had meselesidir hala böyle olduğuna inanırım. Fakat yine de Hellinger’în kitaplarını ve bu konuyla ilgili başka Türk yazarların da kitaplarını hep okuyordum. Yabancı yazarlardan da bu konuyla ilgili Türkçeye çevrilmiş bütün kaynakları okudum.

Bir gün kendimle ilgili çok takıldığım bir konu vardı, kendi kendime düşündüm “neden bunu kendime denemiyorum” diye. Birkaç arkadaşımdan yardım etmelerini, temsilci olmalarını rica ettim. Çok da güzel yardım ettiler bana ve ben o gün sorunumu fark ettim. O gün katılan arkadaşlarımdan biri “Tamam, şimdi bize de yap” dedi. “Bu biraz zor” dedim. “Her ne yan etkisi varsa ben kabul ediyorum” dedi. Ardından o arkadaşım için de hep birlikte dizim açtık.

Bazı Türk hocalardan ufak temel eğitimler aldım. Ancak asıl en büyük eğitimi ISCA onaylı diploma alarak tamamladım 3 yıl önce. International Systemic Constellations Association yani Hellinger’in öğrencilerinin kurduğu, gayet donanımlı psikologların, psikiyatrların eğitim verdiği bir kuruluş; Uluslararası Sistemik Konstelasyon Birliği… İstanbul’da 2 yıl oldukça yoğun bir eğitim aldım. Şu an eğitimler İzmir’de de veriliyor. Farklı birçok kolaylaştırıcının dizimlerini deneyimlemeye çalıştım. Kendim de açıyorum ama farklı kolaylaştırıcıları da görmeye çalıştım. Bu işi yaparken şaman yanını keşfetmek gerektiğini fark ettim ve Maya Şaman üstadından eğitim aldım.

Geçen sene Türkiye’ye Anna Estradova diye Rus bir psikolog geldi, rüyalar, masallar, arketikler, sembol kimlikleriyle sistemik konstellasyonun nasıl yapılacağını inanılmaz güzel anlattı. Şaman eğitimleri, rüyalar semboller konusunda yıllarca çok eğitim almıştım zaten. Sanki aile dizimi eğitimiyle bu metaforik alanda sistemik dizim eğitimi örtüştü ve Sevilay’da yeni ve bambaşka bir şey ortaya çıkmaya başladı. Metaforik alanda sistemik dizin çalışması… Rüya görüyorsun ve 20 yıldır yaşadığın bir sorun o rüya ile çözülebiliyor. Tekrar eden rüyalar olabiliyor. O rüyaya dizin açtığınız zaman atalarından gelen ya da senin çocukluğundan kalan bir travma o rüyayla çözülebiliyor. Bunları görebilmek için sembolleri iyi okumak gerekiyor. Ben yıllarca sembol eğitimleri aldım ve almaya da devam ediyorum. Bunlar o kadar komplike eğitimler ki sadece biri değil hepsi bir aradayken sistem işliyor aslında.

Türkiye’deki kolaylaştırıcı sayısı da artış gösterdi bunun hakkında ne düşünüyorsun? Herkes bunu hakkıyla yapabiliyor mu?

Sayının artması bence güzel bir durum… Kolaylaştırıcılığı deneyenler için bu konuyu içselleştirmek çok önemli. “Bir kolaylaştırıcı önce kendisiyle çalışmalı der” Hellinger. Ben de buna inanıyorum. Kendi geçmişime ne kadar büyük bir tevazu ile bakarsam bütüne de aynı tevazu ile bakabilirim. Yine atalar zamanında güzel bir söz söylemiş; terzi önce kendi söküğünü dikecek.

Sevilay, peki ilk neyle başladın?

Reiki ile başladım 2000 yılında. Türkiye’de 3-4 tane Reiki Master hoca var o zamanlar. Aileden gelen el var, insanların başını ovuyorum o iyileşiyor ama ben hastalanıyorum… Arkadaşım bana bunun üstüne Reiki’den bahsetti. Doların dolar olduğu zaman kredi kartından çektiğim parayla eğitime yatırım yaparak kendimi geliştirdim.

25 yaşında evlendim, 27 yaşında anne oldum, bir işim var, kazancım var, yaşım 29-30’a geldiğinde “Eee bu mu?” dedim kendi kendime “Hayat bu kadar mı?” Bu kadar basit olmamalı. Bunun için mi geldim hayata düşüncesiyle yeni arayışlarla başladım aslında.

O yaşa kadar zaten dinler tarihi, semboller gibi konular hakkında pek çok kitap okumuştum. Ama artık New Age akımları denilen kişisel gelişim kitapları, diğer farklı yorumlar, meditasyonlar, kendini arayış ilgimi çekmeye başladı.

6 yıl önce katıldığım aile dizinleriyle bugünküler süre, tarz, içerik ve katılımcı sayısı olarak farklılık gösteriyor. Neden bu kadar değişim oldu?

İlk başlarda tüm atalar çıkarılıyordu. Bu klasik sistemdi, ilk öyle başladı ama sonra gördük ki 10 tane konuyu göstermeye çalıştığınızda 10 katı birden açmaya çalışıyorsun. Üstteki katmanı açmadan bir alt katmana inemezsin. O yüzden artık temsilci sayısı ve dolayısıyla süre de azaldı.

Bir kişi neden aile dizimi açtırmalı?

Başa çıkamadığı döngüler, tekrar eden döngüler varsa (kişiler, yerler, detaylar değişebilir ama hikâyenin özü aynıdır sürekli aynı sorunu yaşıyordur özünde) bu kişiler aile dizimi açtırmalı. Acaba neyi fark etmeli, hangi atasını görmesi gerekiyor ya da unutulmuş kim var, kimin hatırlanması gerekiyor, aile dizimi terminolojisiyle kimin alana alınması gerekiyor? Alana alınmak çok önemli… Alan da tüm dinamikleri kapsıyor aslında.

Bunun dışında psikolojik sorunları olanların açtırmasını tavsiye ederim. Psikolojik sorunları olan kişilerin aile dizimi açtırırken kolaylaştırıcıyı çok iyi araştırmaları gerekiyor. Psikoloji bilgisini çok iyi görmeleri gerekiyor. Bir de fiziksel hastalığı olup da tıbbi olarak her şeyi deneyip sonuç alamayan kişiler açtırabilir. Çünkü genetik hastalıklar çok fazla. Genetik aktarımlar incelenip ciddi yardım görebiliyorlar. Ben buna şahit oldum çok kez. Ancak ısrarla belirtmek istiyorum hekimler, ilaçlar, ameliyatlar gereken tedavi her ne ise bilim ışığında ve tıbben yapılmalı bu ise tamamlayıcı tedavi olarak uygulanmalı.

Sana ulaşmak isteyenler nasıl ulaşabilir?

Instagram adresimden dm’den ulaşabilirler. Gelen soruları buradan cevaplamaya çalışıyorum çünkü bilgi benim için çok değerli.

Şehir dışına da aile dizimi için gidiyorsun. Diyelim ki bir şehre hafta sonu gittin, kaç tane aile dizimi açabiliyorsun?

17 tane açtığımız oldu. Hatta geçenlerde bir günlük gidip 10 dizim açtık.

Konuyla ilgilenenlerin başvuracağı kaynak kitaplar önerebilir misin bize?

Öncelikle Bert Hellinger in dilimize çevrilmiş tüm kitapları; Sevgiyle Yükselmek, Sevgi Düzenleri, Kabul Etmenin Özgürlüğü, Yardım Etmenin Düzenleri, Sevginin Saklı Simetrisi. Svagito R. Liebermeister’in Sevginin Kökleri, Mark Wolyn’den Seninle Başlamadı. Ve bence olmazsa olmaz bir kaynak; Carl Gustav Jung’un İnsan ve Sembolleri kitabı.

Neden Sevilay Karlı Kartal ile dizim açmalıyım? Bunun için 3 sebep alabilir miyiz senden?

Birincisi ben bu şifaya çok inanıyorum. İnanç (tanrı, Allah, Yaradan, evren, sistem; kişi neye inanıyorsa) dönüştüren bir dinamik. Ve O, inandığı kişiyi bu yolda destekler. Bir kişi bir şeye çok inanırsa Allah, Tanrı, evren, sistem kişi neye inanıyorsa o, destek olur. Ben buna çok inanıyorum, bu sebeple emek verdim, eğitim aldım… İkincisi bende çok işe yaradı. Kendimde işe yaramayan hiçbir yöntemi kimseye sunmadım ben bu güne kadar. Bu konuda da çok iddialıyım. Üçüncüsü ise kendi arayış yolculuğumda 20 yılda 30’un üzerinde eğitim aldım. Uyguladığım 3-4 tanesi var, aile dizimi bunların en başında geliyor ama başka destek şifa yöntemleri de var. Ve hala daha almaya devam ediyorum ve bunu bilinçli bir şekilde yapıyorum. Peki ben sana sorayım; sen neden Sevilay’a dizim açtırıyorsun. Üç sebep söyle…

İnandığını biliyorum ve ben de yaptığın şeylere inandım ve kendi hayatımda etkilerini gördüm, aldığın eğitimleri biliyorum ve en önemli sebep ise sen buna ticari olarak bakmıyorsun, bu çok değerli…

Yolun açık olsun Sevilay.

Armağan Portakal ve Benan Bilek’in düzenledikleri Yaşam Elekleri Atölyelerine katılan 46 kadın, toplam 58 eleği KİTVAK’ın “Hücresel Tedavi Merkezi” projesi için sergilediler. Sergi açılışı öncesinde KİTVAK tarafından düzenlenen seremonide, emeklerini ve eleklerini bağışlayan 46 katılımcıya, Armağan Portakal, Benan Bilek ve sergi grafik çalışmalarını gönüllü üstlenen Yeşim Ayan’a teşekkür plaketleri KİTVAK Yönetim Kurulu tarafından takdim edildi. Seremonide katılımcılara teşekkürlerini sunan Yönetim Kurulu Başkan Vekili A.İklil Ulueren “Eleklerinize aktardığınız emekleriniz ve sevginiz umut olarak çocuklarımızın yaşama tutunmasına vesile olacak. Bizler de siz değerli hayırseverler sayesinde projemize umut ve sevgi ile başlayacağız. İyi ki varsınız. Sevgili Armağan Portakal ve Benan Bilek’e de bu müthiş projenin her aşamasındaki disiplin ve gösterdikleri özveriden dolayı minnettarız.”dedi.

Yaşam dolu elekler, yaşam verecekler…

KİTVAK bu kez daha fazla çocuğu yaşama kazandıracak “Hücresel Tedavi Merkezi”  projesi için kolları sıvadı. Bu proje ile Ege Üniversitesi Pediatrik Kemik İliği Kök Hücre Nakil Ünitesi uluslararası akreditasyon sistemine sahip olacaktır.

Yaklaşık 2 milyon TL’ye mal olacak merkez sayesinde çocuklarımız dünya standartlarında tedavi hizmetlerine ulaşması mümkün olacaktır.

Asuman Toper, Ayla Demiray, Aylin İleri, Ayşegül Sarıoğlu Güler, Ayşen Soysaler, Ayşın Aksu, Ayzıt Uysal, Belgin Şenol, Berna Öztin, Berrin Bayram, Demet Günaydınlar, Elif Alkan, Fatma Eken, Figen Baran Akın, Gizem Ertürk, Güler Selamet, Gülgün Doğan Elçi, Gülsüm Kabak, Handan Benli, Hande Kahraman, Hayal Vanlıoğlu, Hayat Soncul, Hülya Birkan, Hüsniye Yılmaz, Kadriye Uysal, Lale Sökmen, Maksude Kılınç, Melike Melek Alp, Mine Tezcan, Mualla Şenolsun, Neşe Özdemir, Nurdan Şimşek, Nurgül Sevinç Akgün, Nurgül Iğdır Çakar, Özay Zorlu, Saba Atay, Sabahat Poyraz, Seda Dedeoğlu, Semra User, Sevilay Soysal, Suzan Oya Çakır, Sümeyye Selamet, Şenay Yener, Yeşim Veryeri, Yıldızay İçerler, Zuhal Nalbantoğlu’nun umut için işledikleri eleklerden oluşan sergi ziyaretçilerden tam not aldı.